Giraal geld is het geld op je betaalrekening bij de bank en kun je niet aanraken, in tegenstelling tot het geld in je portemonnee. Sinds internetbankieren, pinpassen en mobiele betalingen is deze manier van betalen steeds gewoner geworden. Steeds minder mensen gebruiken muntstukken en briefjes, omdat digitaal geld makkelijk en snel werkt. Veel jongeren komen zelfs nooit meer in aanraking met bankbiljetten. Wat is giraal geld eigenlijk precies, hoe werkt het, en wat zijn de voordelen?
Digitaal geld op je rekening
Bijna iedereen die een bankrekening heeft, kent het: je saldo staat op het scherm van je mobiel of computer. Dit digitale geld is direct beschikbaar op je betaalrekening. Dit heet ook wel giraal geld. Je kunt het niet vasthouden zoals muntjes of papiergeld. Zodra je betaalt met een pinpas in de winkel, maak je gebruik van deze vorm. Je maakt dan als het ware een stukje van je digitale saldo over naar de rekening van de verkoper. Ook automatische incasso’s, bijvoorbeeld voor een abonnement of rekeningen, worden op deze manier afgehandeld.
Verschil tussen giraal en chartaal geld
Naast het geld op je bankrekening bestaat er nog een andere vorm van geld: contant, oftewel chartaal geld. Dit zijn de euromunten en biljetten die je in je portemonnee stopt. Waar je muntjes en briefgeld fysiek tussen je vingers voelt, bestaat het saldo op je betaalrekening alleen als cijfertjes op een scherm. Je kunt dus niet naar de bank lopen en giraal geld “vasthouden”. Als je geld van je rekening contant wilt hebben, maak je een opname bij een geldautomaat. Daarbij wordt digitaal saldo omgezet in tastbaar geld. Andersom kun je contant geld op je rekening zetten door het te storten op je bankrekening. Zo kun je giraal geld omwisselen naar contant, en andersom.
Snel, veilig en handig in gebruik
Betalen met saldo op je rekening heeft een aantal voordelen. Het is makkelijk en snel: je hoeft geen losse biljetten te tellen of te wisselen. Een pinbetaling staat direct op de rekening van de ontvanger. Bankieren via internet of de app geeft je een duidelijk overzicht van je uitgaven en inkomsten. Ook hoef je je geen zorgen te maken over verlies of diefstal van biljetten, want je saldo blijft gewoon op je rekening staan. Mocht je je pas verliezen, dan kun je die meestal snel blokkeren. Bedragen naar vrienden overmaken, je salaris ontvangen of de huur betalen gaat allemaal met wat klikken op een scherm. Grote bedragen versturen is hierdoor geen probleem meer, terwijl dat met veel briefgeld erg lastig zou zijn.
Hoe giraal geld ‘werkt’ in het dagelijks leven
Bij veel winkels kun je alleen nog met pin betalen. Op markten of bij kleine ondernemers wordt er soms wél nog contant afgerekend, maar dat wordt steeds minder. Zelf betalen de meeste mensen hun vaste lasten digitaal. Denk aan de huur, energie, water of telefoon. Ook zakgeld wordt vaak van ouder op kind overgemaakt, en niet langer met een briefje in de hand. Jongeren krijgen hun salaris direct op hun rekening. Digitaal betalen is dus de normale, dagelijkse manier geworden. Veel banken geven zelfs een startpakket voor kinderen met een jeugdspaarrekening en een eigen pas. Grote aankopen, zoals een vakantie, kun je veilig online voldoen via bankoverschrijving. Stel dat je een cadeau koopt in een webshop, ook dan gebruik je je saldo op de bank. In apps kun je een tikkie sturen, zodat vrienden eenvoudig geld kunnen terugstorten na een avondje uit eten of samen naar de bioscoop.
De toekomst van betalen: steeds meer digitaal
Omdat steeds meer winkels, bedrijven en dienstverleners rekening houden met betalen via een bank, wordt het gebruik van digitaal geld steeds groter. Sommige landen testen zelfs betalen met alleen maar een telefoon. In Nederland kun je bijna overal terecht met je bankpas of mobiele app. Contant geld verdwijnt niet, maar je merkt dat je het steeds minder vaak gebruikt. Banken, overheid en bedrijven zorgen ervoor dat het giraal systeem veilig is. Ze letten goed op verdachte betalingen en hebben afspraken over privacy en bescherming van je gegevens. Soms kiezen mensen bewust voor contant geld, bijvoorbeeld omdat ze het handig vinden om inzicht te houden. Maar voor de meeste betalingen kiezen mensen voor gemak en snelheid via de bankrekening.
Meest gestelde vragen over giraal geld
Is mijn geld op de bank altijd veilig?
Geld op de bank valt binnen een garantie van de overheid tot een bepaald bedrag. Dit wordt het depositogarantiestelsel genoemd. Dat betekent dat saldo tot 100.000 euro per persoon per bank veilig is, zelfs als een bank failliet gaan.
Kan ik met digitaal geld overal betalen?
Met geld dat op jouw bankrekening staat, kun je in bijna alle winkels, online webshops en bij dienstverleners betalen. Hoe je betaalt, kan verschillen: soms met een pinpas, soms met IDEAL of een app. Er zijn nog plekken waar je alleen met contant geld kunt betalen, maar dat wordt steeds minder.
Moet ik altijd een pas gebruiken bij giraal geld?
Om digitaal geld uit te geven gebruik je meestal een pas of een mobiele telefoon met een betaal-app. Je kunt ook via internetbankieren geld overmaken zonder een pas te gebruiken, bijvoorbeeld bij het betalen van rekeningen of het overmaken naar vrienden.
Is giraal geld hetzelfde als cryptogeld of bitcoins?
Giraal geld is geldig geld bij banken en wordt geaccepteerd door winkels, bedrijven en de overheid. Cryptogeld, zoals bitcoins, is een aparte digitale munt en wordt nog niet overal gezien als officieel betaalmiddel. Ze zijn dus niet hetzelfde.
Wat als ik alleen contant geld wil gebruiken?
Als je liever alleen contant betaalt, kun je dat bij sommige winkels of bedrijven doen. Je haalt dan geld uit de automaat en betaalt met briefjes en muntjes. Toch zijn steeds meer plekken digitaal, waardoor contant betalen niet overal meer mogelijk is.
