De rode maan: wat is het en waar kun je het zien?

De rode maan is een verschijnsel waarbij de maan een dieprode of oranje kleur krijgt, meestal tijdens een maansverduistering of wanneer de maan laag aan de horizon staat. Het is een van de meest indrukwekkende dingen die je met het blote oog aan de hemel kunt zien. Maar er zijn ook andere dingen die de naam “de rode maan” dragen, zoals een theatergezelschap en een kinesiologe. In dit artikel lees je alles over het astronomische verschijnsel én de andere vormen waarin de naam voorkomt.

Waarom krijgt de maan een rode kleur?

De rode kleur van de maan ontstaat door de manier waarop licht door de atmosfeer van de aarde beweegt. Bij een totale maansverduistering staat de aarde precies tussen de zon en de maan in. De maan verdwijnt dan in de schaduw van de aarde. Toch bereikt er nog een beetje zonlicht de maan, omdat de atmosfeer van de aarde het licht ombuigt. Blauw licht wordt daarbij weggefilter en rood licht komt er doorheen. Het resultaat is een maan in een dieprode of koperkleurige tint.

Hetzelfde principe geldt als je de maan vlak boven de horizon ziet. Dan moet het licht een langere weg door de atmosfeer afleggen, wat de maan ook roder maakt. Dit zie je het duidelijkst bij volle maan op een heldere avond.

De rode maan en mythologie

Al eeuwenlang roept de rode maan sterke gevoelens op bij mensen. In veel culturen werd een rode maan gezien als een teken van gevaar, oorlog of grote verandering. In de Bijbel wordt de rode maan genoemd als een teken van het einde der tijden. Ook in de Azteekse en Indiaanse tradities speelde de rode maan een rol in verhalen over goden en de natuur.

Tegenwoordig is de wetenschappelijke verklaring goed bekend, maar de rode maan blijft iets magisch hebben. Veel mensen staan er speciaal voor op of gaan naar buiten om hem te bekijken.

De rode maan in cultuur en kunst

De naam “de rode maan” duikt op in verschillende creatieve werelden. Zo is er het muzikaal verteltheater De Rode Maan, opgericht door Hanna’floor de Roos. Zij maakt voorstellingen voor kinderen en volwassenen, waarin ze verhalen vertelt met muziek, zang en theater. Het publiek doet actief mee. Bezoekers omschrijven haar voorstellingen als poëtisch, fantasierijk en ontroerend. Hanna’floor treedt op locaties door heel Nederland op.

Daarnaast is er een praktijk voor kinesiologie die de naam De Rode Maan draagt. Kinesiologie is een alternatieve methode waarbij het lichaam centraal staat. De praktijk is sinds medio september 2017 geopend en de eigenaar is in juni 2020 afgestudeerd als kinesiologe.

Ook in de boekenwereld komt de naam voor. “De nacht van de rode maan” is het tweede deel in de Power Pony’s-serie, uitgegeven door uitgeverij Kluitman. Het is een kinderboek dat past bij jonge lezers die houden van avontuurlijke paardenverhalen.

Wanneer zie je de rode maan aan de hemel?

Een totale maansverduistering, waarbij de rode maan het beste te zien is, komt een paar keer per decennium voor op een bepaalde locatie. De exacte datum varieert per jaar en per plek op aarde. Je kunt de eerstvolgende maansverduistering opzoeken via sterrenkundige websites of apps zoals Stellarium of tijdenweer.nl.

Bij goed weer en een heldere lucht is de rode maan ook vlak na zonsondergang te zien, wanneer de volle maan laag boven de horizon staat. Je hebt daar geen telescoop voor nodig. Gewoon naar buiten gaan en omhoog kijken is genoeg.

De rode maan blijft boeien

Of je nu geïnteresseerd bent in sterrenkunde, mythologie of theater, de rode maan raakt iets bij mensen. Het is een verschijnsel dat je even stil laat staan. En of het nu gaat om een maansverduistering aan de hemel, een indrukwekkende theatervoorstelling of een spannend kinderboek, de rode maan inspireert al eeuwenlang de verbeelding van jong en oud.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak is de rode maan te zien?
Een totale maansverduistering waarbij de maan echt rood kleurt, is per locatie maar een paar keer per decennium te zien. Een maan met een oranje of rode tint vlak boven de horizon zie je vaker, bij elke volle maan op een heldere avond.

Is de rode maan gevaarlijk om naar te kijken?
Nee, de rode maan is volkomen veilig om naar te kijken met het blote oog. Anders dan bij een zonsverduistering is er bij een maansverduistering geen risico voor je ogen.

Wat is het muzikaal verteltheater De Rode Maan?
Het muzikaal verteltheater De Rode Maan is een eenvrouwsgezelschap van Hanna’floor de Roos. Zij maakt voorstellingen voor kinderen en volwassenen, waarbij ze verhalen combineert met muziek, zang en theater. Het publiek doet actief mee aan de voorstellingen.

Wat is “De nacht van de rode maan”?
“De nacht van de rode maan” is het tweede deel in de Power Pony’s-serie, een kinderboek uitgegeven door uitgeverij Kluitman. Het is geschikt voor jonge lezers die van paardenverhalen en avontuur houden.

Scroll naar boven